De streek

Berry
geschiedenis
taal en cultuur
rijke oogst
het Loiregebied


Limousinkoeien  de Berry  hooitijd

Berry

Logeerboerderij La Bachasse staat in Rimoron. Een klein gehucht op een heuvel, uitkijkend over het dorpje Crozon sur Vauvre, in het zuiden van de Berry. De streek heet Le Boischaut Sud.
Het hele gebied is dun bevolkt: het departement Indre heeft een oppervlak van 6.791 km² en telt ongeveer 235.000 inwoners. Dat betekent dat er hier gemiddeld 35 mensen per km² wonen. Ter vergelijking: Zuid-Holland is 3.403 km² groot en er wonen circa 3,5 miljoen mensen, wat gemiddeld zo'n 1030 inwoners per km² oplevert. Veel informatie over de Berry en Le Boischaut Sud is te vinden op de startpagina Frankrijk Le Berry en op de site van Pays George Sand.

Toch maakt Le Boischaut geen verlaten indruk. Het gebied rond Crozon sur Vauvre is groen en heuvelachtig. Het is er rustig en landelijk. Het eeuwenoude heggenlandschap is onaangetast. Er is geen landbouwhervorming of ruilverkaveling. Tussen de heuvels liggen kleine dorpen verscholen en oude boerderijen, vaak met rode pannendaken.

koolzaadveld   feestdag in Chassignolles   kasteel van Sarzay

De tijd heeft hier stilgestaan. De grenzen van de landerijen worden afgebakend door heggen. Langs de landwegen kun je in september volop bramen plukken. De heggen, "bouchures" genoemd, zijn een traditioneel en karakteristiek element van het landschap.

ga naar boven

Geschiedenis


calendarium januari  calendarium maart  calendarium juni   calendarium oktober

Hertogdom Berry
De Berry bestaat uit twee departementen, de Cher en de Indre, beiden genoemd naar de rivier die er doorheen stroomt. Het was vroeger een hertogdom, een streek met een rijk verleden. Jan van Frankrijk werd in 1360 de eerste Hertog van de Berry.

Naast de Berry bezat hij een vele andere landgoederen en kastelen, waaronder het graafschap Poitiers en de Languedoc, en een stuk of zeventien kastelen en paleizen o.a. in Bourges, Poitiers, Mehun-sur-Yevre, Lusignan, Montargis en Parijs. De Duc de Berry regeerde met ijzeren hand. Hij exploiteerde zijn bezittingen meedogenloos en maakte zich daarmee niet geliefd bij zijn volk.

Jean Duc de Berry (1340-1416) was een groot kunstliefhebber. Hij liet door de gebroeders Van Limburg uit Nijmegen een prachtig getijdenboek samenstellen dat bewaard is gebleven als "Les Tres Riches Heures du Duc de Berry". Een getijdenboek is een kalender met gebeden en illustraties bij religieuze feesten en heiligendagen. Les Tres Riches Heures begint met calendarium waarin alle maanden van het jaar zijn afgebeeld.

kasteel van Sarzay  in de kerk van Nohant  La Chatre  de tuin van Nohant  in de kerk van Nohant

Célestine
In een naburig dorp, Chassignolles, werd in 1844 een kasteleinsdochter geboren. Zij heette Célestine Chaumette. Honderdvijftig jaar later werden haar liefdesbrieven gevonden in een doosje op de schoorsteenmantel van een verlaten huis. De vinder was een Engelse historica, Gillian Tindall.
Aan de hand van archiefonderzoek en gesprekken met oude inwoners van het dorp reconstrueerde zij de levensgeschiedenis van Célestine en haar tijdgenoten en schreef er een boek over. Haar boek heet "Célestine; stemmen uit een dorp in Frankrijk". Het geeft een prachtige beschrijving van het leven in deze streek aan het begin van de vorige eeuw.

ga naar boven

Taal en cultuur

Aandacht voor het cultureel erfgoed van de Berry is er volop. In alle boekwinkels zijn boeken en tijdschriften over de Berry te vinden. Behoud van "Le Patrimoine" is een belangrijk thema voor de lokale bestuurders.Een hernieuwde belangstelling is merkbaar voor het behoud van het regionale dialect. De streektaal, het "Berrichons", wordt vooral door veel oudere mensen hier nog gesproken.

Sagen en legenden

De mensen van de Berry waren vroeger heel bijgelovig. Er zijn veel sagen en legenden bewaard gebleven. Het zijn verhalen die vertellen over heksen en duivels, en andere wezens die over bovennatuurlijke krachten beschikken. Vaak namen de wezens de vorm aan van een dier. Zo kende men hier natuurlijk verhalen over de weerwolf. Maar er bestaan meer onzalige creaturen in de overleveringen.
De legende van de sprekende koeien.

Een boer die bekend stond om zijn vrekkige aard ging op Oudejaarsavond om 11.00 uur naar zijn stal. Daar hoorde hij zijn koeien tegen elkaar spreken. De ene koe zei tegen de andere: de baas wordt morgen begraven. De boer schrok zich een hoedje, rende de stal uit en viel dood neer op het erf.
Daarom moet je op Oudejaarsavond tussen 11.00 en 12.00 uur niet in de stal komen.

Een echte streeklegende is die van "La grand'bête". La grand'bête is een soort hond van ongekende omvang, die 's avonds en 's nachts in de bossen rondwaart en verlaten voorbijgangers volgt als een schaduw.... Meestal doet hij geen kwaad.

Andere beesten zijn minder goedaardig. La Cocadrille is een soort hagedis. Hij verspreidt de pest overal waar hij komt.

La Levrette neemt 's nachts de vorm aan van een witte haas. Hij houdt zich met slechte bedoelingen op rond schaapskooien en jaagt de schapen uit elkaar. Kogels kunnen hem niet deren.

En dan La Hure.... La Hure is een afgrijselijk beest. Hij klimt 's nachts tegen de muren op en hij is zo afzichtelijk om te zien dat je sterft van angst als je hem ziet...

Bijgeloof

Men geloofde dat duivels en heksen zich 's nachts verzamelden op de kruispunten van de kleine door heggen omzoomde weggetjes. Daar werd dan een "heksensabbat"gehouden. Op veel wegen en kruispunten werden daarom granieten kruisen geplaatst.

In de 19e eeuw werd als materiaal voor deze kruisen ook wel gietijzer gebruikt, op een sokkel van graniet. De kruisen werden gewijd aan een heilige, en ingezegend door de dorpspastoor. Van veel kruisen is nog bekend door wie ze geplaatst zijn en wanneer. Soms is zelfs bekend hoeveel ze gekost hebben. Eind 19e eeuw kostte het plaatsen van zo'n kruis al gauw 100 francs. Zo werd de duivel verdreven.


ga naar boven

Rijke oogst


tamme kastanjes   pruimenoogst   pompoenen

Langs alle wegen zijn fruitbomen geplant, appels, peren en kersen. In het voorjaar staat alles in bloei, een sprookjesachtig gezicht. In september en oktober is er een overvloed aan fruit. Langs de kant van de weg liggen de appels voor het oprapen. Een korte wandeling levert een tas vol fruit en tamme kastanjes op. De grond is hier vruchtbaar en er valt voldoende regen. In het voorjaar worden in de winkels pootaardappels en zaden aangeboden voor de moestuin.

Op de markten worden zaailingen van tomaten, courgettes en paprika's verkocht. Voor de bloemist staan dozen met aardbeienplantjes.

In de loop van het jaar worden in de directe omgeving allerlei agro-toeristische evenementen georganiseerd. Zo is er ieder jaar in het naburige dorp Crevant de Dag van de Tomaat. Allerlei bekende en onbekende tomatenrassen worden aangeboden. In het najaar is er in Tranzault de Dag van de Pompoen, waar ook onbekende ouderwetse groenten te vinden zijn. Een Festival van de Rivierkreeft wordt in Aigurande gehouden, en in Cluis is een jaarlijks Slakkenfestival ter ere van de Luma-slak. Veel informatie over de Berry is ook te vinden op de startpagina Frankrijk Le Berry.


Het Loiregebied, landelijkheid en cultuur op zijn Frans

De Loire slingert haar grillige weg tussen haar eigen rive nord en de rive sud. Heuvels bollen als lakens in de wind, charmante dorpjes en rijzige kastelen duiken op tussen het groen. Wie het Loiregebied heeft gezien, weet waar Frankrijk nog echt Frans is.
Het Loiregebied is vanaf ons huis 2 à 3 uur rijden. Een dagtrip naar bijvoorbeeld Tours is goed te doen als je vroeg vertrekt. Een leuk idee kan ook zijn om voor of na een week verblijf in onze gite nog een paar dagen of een week uit te trekken om het Loiregebied wat uitgebreider te verkennen.

Bezienswaardigheden als de abdij la Chartreuse du Liget met zijn bas-reliëfs uit de 15e eeuw; de sobere, afwijzende Prieure Saint Jean de Grais uit de 10e eeuw. Provinciestadjes als Richelieu met zijn strenge symmetrie van twee pleinen en drie toegangspoorten, liggen op comfortabele reisafstand van elkaar.

Het is niet nodig van te voren naar architectonische hoogstandjes en hun achtergrondinformatie te gaan zoeken. Het gebied van de Loire telt over de honderd kastelen en buitenverblijven, en praktisch aan iedere oprijlaan vind je informatie over wanneer het gebouwd is, de bouwheer, de fases van ontstaan en de renovaties. Ieder kasteel heeft zijn eigen karakter, zijn eigen geschiedenis, en niet zelden wordt er sinds eeuwen wijn geproduceerd volgens oude tradities, die van generatie op generatie worden overgedragen.

Ook grote, bekende steden met een lange geschiedenis kom je tegen op weg langs de Loire. Tours, om er maar één te noemen, vindt zijn oorsprong in de tijd van de Romeinen. De majestueuze kathedraal uit de hooggotiek vormt het historische centrum van de stad en op de Place Plumereau met zijn terrasjes is het heerlijk genieten. Er wordt geflaneerd in de parken, op markten verkopen boeren hun groenten, morilles en kaas, en `s avonds zijn de bruggen over de Loire verlicht. Men ontmoet elkaar in restaurantjes en aan de promenade langs de waterkant.

Zoals je het van Frankrijk mag verwachten vind je in het gebied gezellige hotelletjes en restaurantjes in overvloed. Als je van luxe houdt en bereid bent daarvoor iets meer uit te geven, bieden kastelen in de omgeving avonden gevuld met culinaire hoogstandjes en stijlvolle overnachtingsmogelijkheden.
Wie het liever eenvoudig, maar wel Frans en vooral goed wil, vindt in ieder stadje wel een auberge, een relais of chambres d`hôtes. Prachtig, rustig gelegen vakantiehuizen zijn ook eenvoudig te vinden in dit centrale deel van Frankrijk.

Lokale specialiteiten als Rillons de Tourraine, een specialiteit gemaakt van varkensvlees dat gekookt wordt in eigen vet, of sainte Maure de Tourraine, een worstvormige, brokkelige geitenkaas, vergezeld van een glas Pinot Noir of een glas Chardonnay, zetten het laatste uitroepteken achter een geslaagde dag en zullen een heerlijk vakantiegevoel geven.



ga naar boven

La Bachasse